Ορθολογική προσέγγιση στο σύγχρονο επιχειρείν

Δημοσιεύθηκε 29/4/2025 στην ηλεκτρονική εφημερίδα imerisia.gr και 6/5/2025 στο nextdeal.gr.

Από την αρχή της πάνω από 30 χρόνια επαγγελματικής ενασχόλησής μου στην Ιδιωτική Ασφάλιση με έμφαση στον κλάδο της Ασφάλισης Αστικής Ευθύνης, προσπαθώ να καταλάβω γιατί ο κλάδος αυτός παραμένει υποτονικός και πρακτικά αποκλίνων από τα ισχύοντα ευρωπαϊκά-διεθνή πρότυπα. Στο πλαίσιο του σχετικού προβληματισμού εντάσσεται και το παρακάτω άρθρο.

Στο πλαίσιο των σύγχρονων εξελίξεων, κάθε επιχείρηση κρίνεται από τον τρόπο που η άσκηση της δραστηριότητάς της επηρεάζει τους ανθρώπους της, την κοινωνία και το περιβάλλον.
Συχνά γίνεται αναφορά στις έννοιες “κοινωνική ευθύνη” (κοινωνική υπευθυνότητα, επί το ορθότερον) και “αστική ευθύνη” επιχείρησης, οι οποίες συνήθως συγχέονται σε ότι αφορά το πρακτικό νόημά τους. Η πρώτη αναφέρεται σε ηθική δέσμευση μιας επιχείρησης για υιοθέτηση καλών πρακτικών υπέρ των Εργαζομένων, του Κοινού και του Περιβάλλοντος ενώ η δεύτερη (αστική ευθύνη) σχετίζεται με τη νομική υποχρέωση να αποζημιώνει όταν από τη δραστηριότητά της προκαλεί κάποια βλάβη (σωματική ή υλική) και συνακόλουθες χρηματικές απώλειες σε ανθρώπους ή στο περιβάλλον.

Δημοσιεύθηκε στην εξειδικευμένη Πύλη Ενημέρωσης ΥΠΟΔΟΜΕΣ, 13/03/2025.

Είναι γνωστό πως στη Μελέτη και Επίβλεψη των έργων, εντοπίζεται μια από τις πλέον βασικές γενεσιουργές αιτίες της «δυστοκίας» στα δημόσια έργα της χώρας. Στο πλαίσιο των διεργασιών για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος μελετών δημοσίων έργων, κρίνεται σκόπιμο να επισημανθούν τα παρακάτω για την απαραίτητη ενημέρωση των ενδιαφερόμενων Φορέων, που είναι η Πολιτεία με τις αντίστοιχες Υπηρεσίες που δημοπρατούν συμβάσεις Μελετών δημοσίων έργων ή Παροχής Υπηρεσιών Συμβούλου Μηχανικού αλλά και οι ίδιοι οι Μελετητές – Σύμβουλοι Μηχανικοί

Η διεθνής πρακτική

Σύμφωνα με τη διεθνή πρακτική, η διασφάλιση του εκάστοτε Κύριου του Έργου στα πλαίσια υλοποίησης ενός έργου επιτυγχάνεται με
– «Εγγυητική Επιστολή Καλής Εκτέλεσης» Μελέτης ή Κατασκευής, σε ότι αφορά την εκπλήρωση των αντίστοιχων συμβατικών υποχρεώσεων
– «Ασφαλιστήριο Κατά Παντός Κινδύνου Έργου», σε ότι αφορά κάλυψη ζημιών κατά την κατασκευή του και
– «Ασφαλιστήριο Επαγγελματικής Ευθύνης Μελετητή – Συμβούλου Μηχανικού», σε ότι αφορά τυχόν οικονομικές συνέπειες από λάθη ή παραλείψεις του Μελετητή ή/και Συμβούλου Διοίκησης έργου. Γιατί, οι κίνδυνοι από «αστοχίες» της μελέτης – επίβλεψης είναι πιθανόν να συμβούν τόσο κατά την υλοποίηση του έργου όσο και κατά τη μελλοντική χρήση του.

Σκέψεις Ιδιοκτήτη Ακινήτου που ταυτόχρονα είναι και Ασφαλιστής!

Δημοσιεύθηκε στην ηλεκτρονική εφημερίδα nextdeal.gr, 11/03/2025.

Στο πλαίσιο αξιοποίησης κάποιου ακινήτου μου, διερεύνησα τις προϋποθέσεις συμμόρφωσης με το νόμο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων που ψηφίστηκε πρόσφατα και ισχύει σε όλες της χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παράλληλα, με την ιδιότητα του πιστοποιημένου Ασφαλιστή, μερίμνησα και για την απαιτούμενη Ασφάλιση Αστικής Ευθύνης έναντι Πελατών / Τρίτων, η οποία είναι υποχρεωτικό να υπάρχει σε μόνιμη ισχύ. Προς τούτο, μελέτησα κάποια τυπικά ασφαλιστήρια γενικής αστικής ευθύνης της αγοράς. Σχετικά φτηνά αλλά με αρκετές αδυναμίες, όπως:
- Πολύ χαμηλά όρια αποζημίωσης για την περίπτωση σωματικής βλάβης/θανάτου!
- Αποζημίωση για σωματικές βλάβες / θάνατο και για υλικές ζημιές, χωρίς να συμπεριλαμβάνονται συνακόλουθες έμμεσες χρηματικές απώλειες!
- Αντιμετώπιση αιτημάτων αποζημίωσης για ατυχήματα, που προκάλεσε ή φέρεται πως προκάλεσε  ο Ασφαλισμένος, αποκλειστικά σύμφωνα με το ελληνικό δίκαιο και με απόφαση ελληνικών δικαστηρίων!

Ασφάλιση Αστικής Ευθύνης αλλά πώς;

Δημοσιεύθηκε στην ηλεκτρονική εφημερίδα nextdeal.gr, 24/02/2025.

Σημαντικές αλλαγές στη βραχυχρόνια μίσθωση ακινήτων φέρνει το σχετικό νομοσχέδιο του υπουργείου Τουρισμού σε εναρμόνιση με την ισχύουσα ευρωπαϊκή νομοθεσία. Στόχος, ο εκσυγχρονισμός της τουριστικής νομοθεσίας και η ανάπτυξη της δραστηριότητας βραχυχρόνιας μίσθωσης ακινήτων στη χώρα μας, σύμφωνα. ενιαίους κανόνες παροχής υπηρεσιών σε όλες τις χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Υποχρεώσεις

Οι ιδιοκτήτες των ακινήτων που θα τα προωθούν με δική τους ηλεκτρονική  πλατφόρμα βραχυχρόνιας μίσθωσης, σύμφωνα με την πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση, θα πρέπει πλέον να πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις ασφαλούς και υγιεινής διαμονής προκειμένου να διασφαλίζουν τον επισκέπτη. Ειδικότερα, θα πρέπει να έχουν: Κατάλληλο φυσικό φωτισμό, αερισμό και κλιματισμό, πυροσβεστήρες και ανιχνευτές καπνού, υπεύθυνη δήλωση ηλεκτρολόγου, Πιστοποιητικό μυοκτονίας και απεντόμωσης, φαρμακείο με είδη πρώτης ανάγκης και τέλος, Ασφάλιση Αστικής Ευθύνης.

Δημοσιεύθηκε στην ηλεκτρονική εφημερίδα NextDeal στις 11/10/2024.
Οι εξελίξεις και η, για πρώτη φορά, θετική βούληση της Πολιτείας δημιουργούν μια προοπτική ανάπτυξης του κλάδου που, ωστόσο, δεν είναι προφανής. Η ασφαλιστική αγορά καλείται να πάρει τις απαραίτητες πρωτοβουλίες ώστε να προκύψει ένα σύγχρονο, ευέλικτο, αξιόπιστο και οικονομικό μοντέλο ασφάλισης, προσιτό από όλους τους Καταναλωτές. Ας ελπίσουμε πως δεν θα χαθεί η ευκαιρία!

Αρκετά συχνά, τον τελευταίο καιρό, εμφανίζονται διάφορα δημοσιεύματα αναφορικά με το συγκεκριμένο θέμα το οποίο είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για την κοινωνία και αναμφισβήτητα παρουσιάζει ξεχωριστό ενδιαφέρον για την ασφαλιστική αγορά. Σχετικά με την προοπτική αξιοποίησης του θεσμού της Ιδιωτικής Ασφάλισης στην υποχρεωτική ασφάλιση ακινήτων, στέκομαι στα παρακάτω βασικά σημεία:

• Οι εξαγγελίες του ίδιου του πρωθυπουργού για την κάλυψη των ακινήτων από φυσικές καταστροφές μέσω της Ιδιωτικής Ασφάλισης, όπως πολύ σωστά έγραψε κάποιος, ήταν το αυτονόητο που “λίμναζε” για χρόνια με το φόβητρο του πολιτικού κόστους. Είναι ένας σημαντικός παράγων αφύπνισης και ευαισθητοποίησης των πολίτων, καλώντας τους να αναλάβουν την απαραίτητη πρόνοια για την περιουσία τους, ως ιδιοκτήτες ή ως επιχειρηματίες. Η μείωση κατά 20% του πληρωτέου ΕΝΦΙΑ είναι βέβαιο πως αποτελεί ένα θετικό κίνητρο, χωρίς βέβαια να αρκεί στο να πειστούν ευρύτερα οι Καταναλωτές.

Νομική & Ασφαλιστική προσέγγιση

Ο βασικός Νόμος 2251/1994 για την προστασία του Καταναλωτή, κατά την εποχή της θέσπισής του στη χώρα μας ως εναρμόνιση με τη σχετική Ευρωπαϊκή Οδηγία, είχε συζητηθεί διεξοδικά αφού εισήγαγε κατά συστηματικό και σαφή τρόπο θέματα που σχετίζονται με την κατασκευή / παραγωγή και την εμπορία προϊόντων καθώς και με την παροχή Υπηρεσιών προς τους Καταναλωτές. Συγκεκριμένα, ο νόμος αυτός σύμφωνα και με τη νομική ορολογία, κατέστησε την αστική ευθύνη “αυστηρή” (strict liability) τόσο του Κατασκευαστή – Παραγωγού, Εμπόρου – Διανομέα καταναλωτικών προϊόντων όσο και του Παρέχοντος Υπηρεσίες προς τον Καταναλωτή. Θέμα εξόχως σοβαρό για τη διασφάλιση των συμφερόντων του Καταναλωτή αλλά και για την εξέλιξη των συναλλακτικών ηθών στη σύγχρονη κοινωνία, που γίνεται όλο πιο πολύπλοκη και πιο  απαιτητική. Δυστυχώς όμως στη χώρα μας, ο νόμος αυτός, ειδικά σε ότι αφορά θέματα ευθύνης, φαίνεται πως έμεινε στα «αζήτητα» και συνεχίζει να αγνοείται.

Είναι λοιπόν σαφές ότι απαιτείται αντικειμενική ενημέρωση και ανάδειξη της αναγκαιότητας της Ασφάλισης της Αστικής Ευθύνης των παραγωγικών φορέων έναντι του Καταναλωτή.

Περιμένοντας τον Καταναλωτή να αντιδράσει

Είναι γνωστό πως η εγχώρια ασφαλιστική αγορά με τα διάφορα διαχρονικά προβλήματά της παραμένει στη χαμηλότερη θέση μεταξύ των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οι Ασφαλιστικές Εταιρείες έχοντας τη δύναμη και επηρεάζουν και το πολιτικό σύστημα, έχουν συνηθίσει να θέτουν τους κανόνες και να ελέγχουν την αγορά αξιοποιώντας κατάλληλα τη μάζα των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών την οποία συντηρούν, ελέγχουν και κατευθύνουν ανάλογα με τα συμφέροντά τους.

Οι Ασφαλιστικοί Διαμεσολαβητές, από την πλευρά τους, παραμένουν κατακερματισμένοι σε διάφορα σωματεία, χωρίς τη δέουσα πυγμή ώστε να επηρεάσουν την αγορά και χωρίς και το απαραίτητο κύρος στο να συμβάλλουν ουσιαστικά στην ανάπτυξη ασφαλιστικής συνείδησης του Έλληνα Καταναλωτή.

Οι Έλληνες Καταναλωτές (φυσικά πρόσωπα, επαγγελματίες και επιχειρήσεις) στο πλαίσιο των ευρύτερων κοινωνικών και οικονομικών εξελίξεων έχουν όλο και πιο πολύ ανάγκη από σύγχρονα ασφαλιστικά προϊόντα που να καλύπτουν με επάρκεια την υγεία, τα περιουσιακά στοιχεία τους αλλά και τους κινδύνους της όποιας επαγγελματικής δραστηριότητας. Επίσης, ο Έλληνας Καταναλωτής, μέλος της ευρύτερης ευρωπαϊκής οικογένειας, στην εποχή της ανοιχτής πληροφόρησης και του διαδικτύου είναι σε θέση να γνωρίζει να κρίνει και να αντιδρά.

Σκληρός ο Νόμος αλλά Νόμος (dura lex sed lex)!

Εδώ και πολλά χρόνια, όταν ξεκινούσα την καριέρα μου στον ασφαλιστικό κλάδο, διαπίστωσα πως υπήρχε μεγάλη άγνοια αστα θέματα ασφάλισης κινδύνων και ευθυνών τόσο στα δημόσια έργα όσο και στα ιδιωτικά έργα. Εξαρχής έκρινα σκόπιμο να αρθρογραφώ γύρω από τα θέματα αυτά ώστε να υπάρξει η κατάλληλη ενημέρωση και έτσι, να μπορέσω να εξελιχθώ σαν επαγγελματίας προσφέροντας ασφαλιστική κάλυψη στους Έλληνες μηχανικούς, σύμφωνα με τα δεδομένα της ώριμης ευρωπαϊκής αγοράς.
Παράλληλα, χρειάστηκε να διερευνήσω το θεσμικό πλαίσιο που ίσχυε στη χώρα μας. Δηλαδή, πέρα από την επικοινωνία με έμπειρους μηχανικούς της αγοράς, ανέτρεξα σε υπουργικές αποφάσεις και προεδρικά διατάγματα που αφορούσαν τα δημόσια έργα και τα συνήθη δομικά έργα που απασχολούν τη μεγάλη μάζα των ελεύθερων επαγγελματιών μηχανικών.

Αξίζει να επισημάνω πως, αναφορικά με το θέμα της επαγγελματικής ευθύνης μηχανικού ιδιαίτερα με προβλημάτισαν τα όσα ακολούθησαν μετά τους καταστροφικούς σεισμούς στο Αίγιο το 1995 και στην Αθήνα το 1999. Καταστροφικά γεγονότα που πέρα από το ταρακούνημα κτηρίων προκαλώντας υλικές ζημιές και απώλεια ανθρώπινων ζωών, ταρακούνησαν και συνειδήσεις αναφορικά με θέματα ευθύνης!